Những cây chè cổ xưa của vùng đất chè Thái Nguyên

Năm 1907, Ph. Ebevharart đã phát hiện ra cây chè dại mọc ở vùng rừng Tam Đảo (Vĩnh Phúc) cao 8 - 10m, đường kính thân 40 cm, mọc lẫn với rừng tre nứa. Vào tháng 6 năm 2011, trong không khí náo nức chờ đón Festival Trà quốc tế lần đầu tiên được tổ chức tại tỉnh Thái Nguyên (tháng 11/2011), cây chè cổ lại được phát hiện ở khu vực rừng già Lưu Quang thuộc xã Minh Tiến, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên, nơi có độ cao khoảng 850 m so với mực nước biển. Do khu vực rừng Lưu Quang cách xa khu dân cư, đi lại khó khăn, có rất ít người dân qua lại nên các cây chè cổ vẫn được bảo tồn nguyên vẹn. Một số cây có đường kính gần 1m và chiều cao hơn 20m. Sau khi hái thử một số búp để kiểm tra, bước dầu cho thấy vị chè cổ có hương thơm khá đặc biệt và vị chè đậm rất có hậu. Điều này cho thấy chè cổ thụ không chỉ xuất hiện ở vùng núi cao thuộc các tỉnh biên giới Việt Nam -Trung Quốc, mà còn ở ngay tại vùng núi thuộc các tỉnh trung du miền Bắc Việt Nam.

Những cây chè cổ được phát hiện tại dãy núi Hồng, sinh sống tự nhiên xen lẫn rừng tre nứa. Huyện Đại Từ đã lấy mẫu giống các cây chè cổ ở Minh Tiến để gửi các nhà khoa học chè Việt Nam để nghiên cứu, đồng thời triển khai quản lý, bảo vệ những cây chè cổ này và xây dựng khu bảo tồn phục vụ khách tham quan, du lịch, tạo thêm nét văn hóa đặc sắc cho thương hiệu chè Thái Nguyên – Việt Nam.

Sưu tầm: TS. Nguyễn Hữu La